სინიცუანი

ციგუნი


cigun    ციგუნი - ორგანიზმის თვითრეგულაციის უძველესი ჩინური ხელოვნებაა, ტრადიციული გამაჯანსაღებელი სისტემა, საბრძოლო ხელოვნებათა შინაგანი სტილების საფუძველი. შედგენილია კუნთური აქტივობის, სუნთქვის და ცნობიერების მდგომარეობის შეთანხმების გამოყენების ტექნოლოგიებზე და ფილოსოფიური კონცეფციების კომპლექსზე. პოსტულირებას უკეთებს გაგებას ცი - სასიცოცხლო ენერგიას, რომელიც განიხილება როგორც საფუძველი ადამიანის ორგანიზმის არსებობისა და ასწავლის ამ ენერგიის კონტროლს. გამოიყენება ფსიქიკური და სხეულის ჯანმრთელობის მხარდასაჭერად, ასევე ადამიანის, როგორც ინდივიდუუმის, პიროვნების განვითარებისთვის და ხელს უწყობს სულიერ გამოღვიძებას, ცნობიერების განთავისუფლებას და ადამიანის ჭეშმარიტი ბუნების გაგებას.

    ციგუნი შეიცავს ჩინურ საბრძოლო ხელოვნებათა, მედიტატიურ და ტანვარჯიშის ვარჯიშებს, რომლებიც მიმართულია სხეულის ბოჭვებისა და ენერგეტიკული ბლოკების განთავისუფლებაზე ცნობიერების, სხეულისა და ემოციების დამშვიდების მეშვეობით. შესაძლებელია გამოყენებული იქნეს როგორც რელაქსაცია და ალტერნატიული სამკურნალო საშუალება სტრესული მდგომარეობისა და ავადმყოფობების დროს, ასევე ორგანიზმის საერთო ჰარმონიზაციისთვის, იმუნიტეტის გასაუმჯობესებლად, ორგანოებისა და მათი სისტემების მუშაობის მოსაწესრიგებლად.

    არსებობს ციგუნის მრავალი ფორმა, რომლებიც წარმოიშობოდა სხვადასხვა ურთიერთობებისგან ჩინურ საზოგადოებაში. ტრადიციულ ჩინურ ყოფით საზოგადოებაში სამედიცინო ციგუნი გამოიყენება პროფილაქტიკური და სამკურნალო მიზნებისთვის. ჩინურ საბრძოლო ხელოვნებათა საზოგადოებაში ციგუნი ითვლება მომზადების მთავარ კომპონენტად, საბრძოლო შესაძლებლობების გამაძლიერებლად. რელიგიური საზოგადოებანი, მათ შორის დაოსური და ბუდისტური ტრადიციები, გამოიყენებენ ციგუნს, როგორც მედიტატიური ვარჯიშების ნაწილს. კონფუციანობის მიმდევრები გამოიყენებენ ციგუნს მორალური თვისებების გაუმჯობესებისთვის.

   ციგუნის ვარჯიშები შეიცავენ სწავლების ოთხ სახეობას: დინამიკური, სტატიკური, მედიტატიური და ქმედებათა ნაირსახეობები, რომლებიც მოითხოვენ გარე საშუალებებს. დინამიკური მომზადება შეიცავს სპეციალურ მოძრაობებს და ვრცელდება ვარჯიშებზე, ისეთზე, მაგალითად, როგორიცაა ტაიციცუანი. სტატიკური შესაწავლა მოითხოვს პრაქტიკოსისგან სხეილის სიმშვიდეს და მის მდგომარეობაზე თვალყურის დევნებას. მედიტატიური მომზადება შეიცავს ვიზუალიზაციას ანუ ყურადღების მოკრებას კონკრეტულ იდეებზე, ხმებზე, განსახიერებაზე, გაგებაზე ან სუნთქვის მოდელებზე. არსებობს ასევე სწავლების მეთოდები, რომლებიც გულისხმობს გარე საშუალებებს, ისეთებს როგორიცაა ბალახების მიღება, მასაჟი, ფიზიკური მანიპულაციები ან ურთიერთქმედება სხვა ცოცხალ ორგანიზმებთან. ციგუნის სისტემა შეიძლება შედგებოდეს პროფესიული მომზადების ერთი ან რამდენიმე სახეობისგან.

   უძველესი დროიდან ციგუნი გახდა ჩინური კულტურის განუყოფელი ნაწილი. არსებობდა ციგუნის მრავალი სხვადასხვა სკოლა: კლანური, ოჯახური, მონასტრული. ციგუნის სკოლების ურთიერთშეღწევა მიმდინარეობდა ძალიან ნელა და უკვე მე-20 სკ. შუა წლებისთვის მკვლევარები განიხილავდნენ მსხვილად ციგუნის მხოლოდ რამდენიმე ძირითად მიმართულებას და სკოლას, მათი მიზნებიდან და ვარჯიშების მეთოდებიდან გამომდინარე.

   საბრძოლო ციგუნი

ციგუნის პრაქტიკა არის ჩინურ საბრძოლო ხელოვნებათა განუყოფელი ნაწილი. ითვლება საბრძოლო ხელოვნებათა შინაგანი სტილების შესწავლის ძალის წყაროდ, ასევე თეორიულ ბაზად და პრაქტიკულ მეთოდად. ციგუნის საბრძოლო გამოყენება, რომელსაც შეიცავს ისეთი დისციპლინები, როგორიცაა ტაიციცუანი, ბაგუაჩანი, სინიცუანი, ლიუჰებაფა, შაოლინცუანი, წარმოადგენს ჩინურ საბრძოლო ხელოვნებათა იმ კატეგორიას, რომლებიც ეყრდნობიან ცის კონცეფციას, როგორც საფუძველს.ციგუნის ეს მიმართულება ისახავს ამოცანას აიყვანოს ფიზიკური და ენერგეტიკული სხეულის ენერგია იმ დონეზე, რომ გაზარდოს მებრძოლის საბრძოლო უნარები (დარტყმის ძალის გაზრდა, სხეულის დაცვა სხვადასხვა დარტყმებისგან, მჩხვლეტავი და მჭრელი იარაღებისგანაც კი).ამ სკოლების ვარჯიშების უმრავლესოფა იქმნებოდა ციგუნის იმ ოსტატების მიერ, რომლებიც ამავე დროს იყვნენ საბრძოლო ხელოვნებათა ოსტატები. საბრძოლო ციგუნი მოწოდებულია ჯანმრთელობის გაძლიერებისა და საბრძოლო ოსტატობის დონის ამაღლებისთვის.მეტნაკლებად ცნობილია საბრძოლო ციგუნის მიმართულება "რკინის პერანგი". სუნთქვითი და სტატიკური ვარჯიშების ერთობლივი გამოყენება მრავალწლიანი ვარჯიშების შემდეგ საშუალებას იძლევა კუნთური კორსეტის შექმნისა და მისი "სიმაგრის" მიღწევისა, რასაც იძენს კუნთები სტატიკური ამოსუნთქვისას. გამჭოლ დარტყმას დანით არ შეუძლია შეაღწიოს კარგად მომზადებული მებრძოლის კუნთებში. აქედან სახელწოდება "რკინის პერანგი".

სამედიცინო ციგუნი

ციგუნის ეს სახეობა შექმნილია ძირითადად მკურნალთა მიერ. შემუშავებული იყო სპეციალური ვარჯიშები ცის (ენერგიის) ცირკულირების გასაუმჯობესებლად კონკრეტულ არხებში (მერიდიანებში) დაავადების განსაკურნად. სამედიცინო ციგუნი ისახავს მიზნად გაჯანსაღებას, ავადმყოფობის პროფილაქტიკას და დაავადების მკურნალობას. სამედიცინო ციგუნს ეკუთნის მრავალი პრაქტიკა, ერთერთი მათგანია სინ შენ ჩჟუანი. სინ შენ ჩჟუანი - ეს ვარჯიშების სისტემაა, ანუ, როგორც მას უძახიან, ციგუნის დაწყებითი დონის ფორმა. ის წარმოადგენს გამაჯანსაღებელ ვარჯიშს, რომელიც ზემოქმედებს სახსრებზე სწორად მოდუნების მეშვეობით. ამ ვარჯიშის მიზანია სხეულის სტრუქტურის სწორი ფორმირება - ფიზიკურის და ენერგეტიკულის, ანუ შექმნას ჯანსაღ სხეულში ჯანსაღი ტანის ჯანსაღი ხერხემალი. სწორდება ხერხემალი, ჩნდება მოქნილობა სახსრებში, იხსნება ღრმა ნაბოჭები სხეულში. დაოსურ პრაქტიკოსებში ფიზიკური ჯანმრთელობა ითვლება პირველ ნაბიჯად სულიერ გზაზე. პირველ ეტაპზე პრაქტიკოსი ამზადებს სხეულს როგორც ჭურჭელს სულისთვის, წმინდავს მას, წმინდავს არხებს, რომლებშიც მიედინება სასიცოცხლო ენერგია ცი. სინ შენ ჩჟუანის ვარჯიშების სისტემა ეკუთვნის სამკურნალო ციგუნს, რომელმაც დაიმკვიდრა თავი და გაითქვა სახელი როგორც ეფექტური და უსაფრთხო გამაჯანსაღებელი მეთოდი. ჩინეთის ჰოსპიტალებში მასიური მასშტაბებით ის ენიშნება ხალხს საყრდენი - სამოძრაო აპარატის დაავადებებით (სქოლიოზი, ხეხემლის თიაქარი და მრავალი სხვა). სინ შენ ჩჟუანის ერთერთი უპირატესობა არის ის, რომ არ მოითხოვს წინასწარ ფიზიკურ მომზადებას. ამ კომპლექსის ვარჯიშები სრულდება ნელა და რბილად, რაიმე მკვეთრი მოძრაობების გარეშე, განსაკუთრებულად კორექტულად და უსაფრთხოდ მუშაობს სხეულთან. ფორმა შედგენილია ვარჯიშების თავისებური თანმიმდევრობით, შეერთებული ისე, რომ მათი გამოყენება არა მხოლოდ ცვლის სხეულის სტრუქტურას და ადუნებს, არამედ მოყავს აზრები და ემოციები მშვიდ დაბალანსებულ მდგომარეობაში, ახდენს ემოციონალურ სტაბილურობას. სინ შენ ჩჟუანის ფორმა შედგება ათი ვარჯიშისაგან. ყოველი მათგანი მუშაობს ხერხემლის გარკვეულ ზონასთან და ენერგეტიკულ წერტილთან ამ ზონაში. ვარჯიშები დალაგებულია ზუსტი თანმიმდევრობით, რაც  შეადგენს ამ ვარჯიშის საიდუმლოს.

კონფუციანური ციგუნი

კონფუციანური ციგუნის ძირითად მიზანს წარმოადგენს "სხეულის რესტავრაცია და ცის ენერგიის გამოღვიძება". ციგუნის კონფუციანური სკოლები ეყრდნობოდნენ სოციალურ - მეცნიერულ სრულყოფილებას. ისინი ციგუნის მიზნად თვლიდნენ ადამიანის ორგანიზმის ფუნქციების განვითარებას, "გულის შენარჩუნებას და ადამიანის ბუნების აღზრდას დიდი ცის კვებით". ძირითად მეთოდებად ითვლებოდა "გულის დამშვიდება" და "ღამის ცის შენარჩუნება". კონფუციანური სისტემის არსი მდგომარეობდა შემდეგში: "თუ გული არ ივიწყებს, მაშინ არ იზრდება გულის ჟანგვა". კონფუციანური ციგუნი აკეთებს აქცენტს მაღალმორალური, სრულყოფილი ადამიანის აღზრდაზე. ის უნდა გამოირჩეოდეს ორი ძირითადი თავისებურებით - ჰუმანურობით და პასუხისმგებლობის გრძნობით. ეს ადამიანი უნდა იყოს პატიოსანი და გულახდილი, ალალი და მშვიდი. ის უნდა ხედავდეს და გებულობდეს ყველაფერს, იყოს დაკვირვებული საუბარში, ფრთხილი საქმეებში. ეჭვებში - გამოერკვეს, მრისხანებაში - გაიაზროს საქციელი, სარგებლიან საქმეში იფიქროს პატიოსნებაზე. საკუთარ თავს სრულად უძღვნის მაღალ იდეებს, ხალხზე მსახურებას, საკუთარი გზის ძებნას. ეზიარება რა ჭეშმარიტებას დილით, შეუძლია მშვიდად მოკვდეს საღამოს.

ციგუნის სკოლები

ამ სკოლებში შემუშავებული იყო სპეციალური სავარჯიშო კომპლექსები სოცოცხლის გასახანგრძლივებლად. მრავალი ადამიანი  ვერ ასწრებდა განათლებული მდგომარეობის მიღწევას ბედის მიერ მათთვის განკუთვნილი დედამიწაზე სიცოცხლის დროის შეზღუდულობის გამო და ისინი კვდებოდნენ ისე, რომ ვერ აღწევდნენ მას. ამიტომ სიცოცხლის გასახანგრძლივებლად შეიმუშავეს სპეციალური ვარჯიშები, ახლა ადამიანი თვითონ წყვეტდა როდის წასულიყო მისი სულ იმ ქვეყნად. ახლანდელ დროში ისინი არ მიეკუთვნებიან არცერთ რელიგიას.

ფილოსოფიური ციგუნი ან ციგუნი ბრძენთათვის

აქ შედის კონფუციანური და დაოსური ციგუნი. ციგუნის ამ სახეობის მიმართულებები მუშავდებოდა მეცნიერ - ფილოსოფოსების მიერ, ხოლო მათი მთავარი ამოცანა - არა მხოლოდ ჯანმრთელობის მხარდაჭერა იყო. ისინი საყრდენს იკეთებენ კონფუციანურ ციგუნზე, განათლებაზე, ინტელექტუალურ განვითარებაზე და საკუთარი ინტელექტუალური უნარების შენარჩუნებაზე ღრმა მოხუცებულობამდე. მაგრამ, რაც ყველაზე მთავარია, ის ეხმარება სიტუაციის ან პრობლემის უფრო ღრმად გაგებაში, მათ განხილვაში სხვადასხვა მხრიდან, ღრმად ძებნაში. სხვადასხვა სიტუაციებისა და მათი განვითარების ვარიანტების გაანალიზებისას, მიღებული მონაცემები შესაძლებელია გამოყენებული იქნეს ახალი გადაწყვეტილებების მოსაძებნად, და ახალი ორიგინალური ქმნილებების შესაქმნელად. ადგენს ალგორითმს ამ იდეების რეალიზაციისა და გადაჭრისთვის. ციგუნის ეს სახეობა ეხმარება ოცნებას იქცეს რეალობად. ეს ცოდნა ფართოდ გამოყენებადია (განათლება, ბიზნესი, პოლიტიკა, ნოვატორობა, ხელოვნება, შემოქმედება).

საერთოდ, ეს დაყოფა სკოლებზე და მიმართულებებზე მეტად პირობითია. ასე, მაგალითად, საბრძოლო ხელოვნებათა ოსტატები სწავლობენ სამედიცინო ციგუნს სხვადასხვა ტრავმათა სამკურნალოდ, ხოლო როდესაც აღწევენ ოსტატობას საბრძოლო მიმართულებით, იწყებენ ციგუნის აღქმას. განსხვავება ბუდისტურ ციგუნსა და დაოსურ პრაქტიკას შორის ის არის, რომ დაოსური პრაქტიკა მიზნად ისახავს "სულისა და სხეულის განწმენდას", "სიცოცხლეზე გავლენის მოხდენას", ასევე აღადგინოს "უმანკოება და უქმნელობა". ბუდისტური მიმართულება უფრო ზრუნავს "სულის წრთობაზე და მის განთავისუფლებაზე". 

დავით თათარაშვილი ციგუნი

 

საქართველოში ციგუნის ექსპერტი: დავით თათარაშვილი

მისამართი: თბილისი, კანდელაკის 65

ტ: 577403403, 595407300

 

 

 

 

სინიცუანი

fist   სინიცუანი ითვლება ყველაზე რთულ სტილად ყველა "შინაგანი" სკოლებიდან. ის წარმოიშვა გაცილებით ადრე, ვიდრე ტაიციცუანი და ბაგუაჩანი, გამოვიდა ჩვეულებრივი შუბით ბრძოლიდან და თავდაპირველად არ ითვალისწინებდა არავითარ სულიერ მხარეებს. მაგრამ დახურული დაოსური სკოლების წიაღში ის გარდაიქმნა ტრადიციული უშუს ყველაზე მისტიურ სტილად.

   "ადამიანის ნება უპირველესად ემორჩილება მის ფორმას", " ადამიანის შიგნით ცხოვრობს მისი ნების იმპულსი, ხოლო უშუს ილეთებში ის იძენს ფორმას", ამბობდნენ ამ სტილის ოსტატები.

   თვით სახელწოდება "ნებისა და ფორმის მუშტი" (სინიცუანი) განიმარტება როგორც ადამიანის გარეგანის და შინაგანის ერთიანობის სიმბოლო. და, თუნდაც ამჟამად, სინიცუანის უმარტივეს კომპლექსებს სწავლობენ ჩინეთში ფიზკულტურულ ინსტიტუტებშიც კი, შინაგანი პრინციპების მხოლოდ საფუძვლების ათვისებას სჭირდება არანაკლებ შვიდი წლისა. დღეს არც ისე ბევრი ენთუზიასტი მოიძებნება, რომლებიც ათეულობით წლებს მიუძღვნიდნენ სინიცუანის ჭეშმარიტ სტილს.

სტილის წარმოშობა

   ადამიანი, რომელმაც სინამდვილეში სათავე დაუდო სინიცუანს, იყო ცი ციკე, ანუ ცი ლუნფენი (1642-1697 წწ), შანსის პროვინციის მკვიდრი. ის დაიბადა უზრუნველყოფილ ოჯახში პიჩოუს ოლქის სოფელ ცზუნცუნში, რომელიც მდებარეობდა კილომეტრში მდინარე ხუანხედან.

qiangshu   ცი ციკემ მთელს არემარეში გაითქვა სახელი თავისი შუბის ფლობის უბადლო ტექნიკით. ის ისეთი სისწრაფით ასრულებდა ილეთებს, რომ მას მეტსახელად შეარქვეს "საოცარი შუბი". დღემდე სინიცუანის არსენალში შემორჩენილია შუბისა და ხმლის კომპლექსები, რომლის შექმნაც ცი ციკეს მიეწერება, ხოლო სინიცუანის ზოგიერთი სკოლები შანსიში სწავლებას იწყებენ შუბის ვარჯიშებით, და არა მუშტით ბრძოლით.

    გადმოცემით, ერთხელ ცი ციკეს დაებადა აზრი: შესაძლებელია თუ არა იარაღით ბრძოლის პრინციპების გამოყენება მუშტით ბრძოლაში და ამის მეშვეობით მუშტით დარტყმაში ისეთივე გამანადგურებელი დარტყმის მიღწევა, როგორც შუბით ჩხვლეტისას. ნუთუ არ შეიძლება მუშტის პირდაპირი დარტყმა განიხილოს როგორც შუბით ჩხვლეტა, ქვევიდან ზევით მუშტის დარტყმა როგორც დარტყმა შუბით ყელში? ნუთუ ბლოკი წინამხარით არ ჰგავს მოწინააღმდეგის დარტყმის გვერდით გატანას შუბის ტარით? და ცი ციკემ დაიწყო პრინციპიალურად ახალი სტილის შემუშავება. საფუძვლად მან აიღო შუბის სწრაფი ჩხვლეტის პრინციპი მოწინააღმდეგისკენ სწრაფი შეხტომით, გადაიყვანა რა ის მჩხვლეტავ დარტყმაში შეკრული თითების სახსრებით მოწინააღმდეგის მტკივნეულ ადგილებში. მან გამოიყენა ასევე სწრაფი ნაბიჯით შეხტომები მეტოქესთან, გვერდით გამტანი ბლოკები წინამხრით ერთდროული გვერდზე გასვლით, ბლოკის დარტყმაში გადასვლები მოწინააღმდეგის ხელის გასწვრივ. მოძრაობები გამოიყურებოდა არც ისე სანახაობრივად, თუმცა ისინი აღმოჩნდნენ ეფექტურები ორთაბრძოლაში.

   მრავალი წლის განმავლობაში ამუშავებდა ცი ციკე საკუთარ სტილს, რომელსაც თავიდან არც კი ჰქონდა მუდმივი სახელწოდება - მას უძახდნენ ხან "ექვსი შესაბამისობის მუშტს" (ლიუხეცუანი), ხან ციკეცუანს, შემქმნელის მიხედვით, მაგრამ ყველაზე ხშირად უძახდნენ უბრალოდ ცუანს - "მუშტის ხელოვნება". შუბით ბრძოლიდან ცი ციკემ გადმოიტანა "ექვსი შესაბამისობის" პრინციპი, რომელიც საშუალებას აძლევდა სრულფასოვნად შეესრულებინა დარტყმაში "შინაგანი ენერგიის გამოტყორცნა". ეს პრინციპი ნიშნავდა, რომ მტევნის მოძრაობა კოორდინირებულია ცერების მოძრაობასთან, იდაყვების - მუხლებთან, მხრების - წელთან, გული, ანუ სულიერი მდგომარეობა მოდის ჰარმონიაში ნების იმპულსთან, ნების იმპულსი სტიმულირებს შინაგან "ენერგია" - ცის, მას კი, თავის მხრივ, მოჰყავს მოქმედებაში ფიზიკური ძალა (ლი).

xingyi1   არსებობდა ცი ციკეს საბრძოლო გამოცდილების კიდევ ერთი წყარო - ცხოველთა ქცევებზე და ბრძოლის ტაქტიკაზე დაკვირვება. ამჟამად სტილში განიხილება 12 ცხოველის მოძრაობები, ესენია: დრაკონი, ვეფხვი, მაიმუნი, ცხენი, ნიანგი, შევარდენი, ქათამი, მერცხალი, გველი, მითოლოგიური ფრინველი ტაი, არწივი და დათვი. აი ასე ხსნის გავრცელებული ლეგენდა სინიცუანის პირველი ორი ასეთი ფორმის წარმოშობას. ერთხელ ცი ციკე შეესწრო დათვისა და წეროს შეტაკებას. მან მიაქცია ყურადღება იმას, თუ როგორი განსხვავებული იყო მათი ბრძოლის ტაქტიკა, რომელიც გამომდინარეობდა ცხოველთა შინაგანი ბუნების წინააღმდეგობიდან, რაც წარმოადგენს ორ საპირისპირო საწყისს - ინს და იანს. უშუს სხვა მიბაძვითი სტილებისგან განსხვავებით, რომლებიც საბრძოლო ხელოვნებიდან ცეკვად გარდაიქმნენ, ცი ციკემ გადაწყვიტა არ გადმოეტანა მექანიკური მოძრაობები, რომლებსაც იყენებდნენ ეს არსებები ბრძოლაში, ის შეეცადა დაეჭირა თვით საბრძოლო სული, შინაგანი განწყობა, ანუ "საბრძოლო სიმამაცე", რომელიც იგრძნობოდა გამძვინვარებული ცხოველისა და ფრინველის ბრძოლაში. ასე დაიბადა სინიცუანის უმთავრესი პრინციპი: არ შეიძლება ცხოველთა მოძრაობის ბრმად კოპირება, საჭიროა მათ შინაგან განწყობაზე დაუფლება. ბუნებრივ არსში შეღწევას უწოდა მან "ჭეშმარიტი საბრძოლო ხელოვნება". თავის შემდეგ ცი ციკემ დატოვა მოძღვრება "ორი პირველსაწყისის შესახებ", სადაც ცხოველისა და ფრინველის ბრძოლა შეადარა ინის და იანის ურთიერთტრანსფორმაციის პრინციპს:

 წეროს და დათვის საბრძოლო განწყობა - 

აი ის, მუშტის ხელოვნების მეთოდი!

ინის და იანის უხილავ შერწყმაში

შედგება სინიცუანის საწყისი.

   ცი ციკე თვლიდა, რომ გამართული კიდური მიეკუთვნება იანის დადებით საწყისს და შეესაბამება "წეროს ფორმას" ("წერო ურტყამს ფრთებით"). უკან დახევები, მოხრილი კიდურები - ეს ინის უარყოფითი საწყისის გამოვლინებაა, რაც შეესაბამება "დათვის ფორმას". ფორმები განუწყვეტლივ ენაცვლებიან ერთმანეთს, ინი გადადის იანში, ბლოკი იცვლება შეტევით, უკან დახევა - წინ ნახტომით.

   არსებობს სხვა ახსნაც. რამდენადაც შემტევი ტექნიკა ეკუთვნის იანის საწყისს, შეტევა საჭიროა "წეროს" მოძრაობებით, ხოლო "დათვის მოძრაობები" , რომლებიც ინის საწყისს მიეკუთვნება, უზრუნველყოფს საიმედო თავდაცვას. ინი და იანი გადადიან ერთმანეთში თითქოს და უხილავი, სიმბოლურად დაფარული ფორმით.

   მოგვითხრობენ, რომ სიცოცხლის ბოლოს ცი ციკე გახდა მდუმარე და ჩაკეტილი, ცოტა ვინმეს თუ ერგებოდა პატივი მასთან დალაპარაკების. მოსწავლეები კი მას პრინციპულად არ აყავდა, ვერ ნახულობდა ღირსეულებს. მხოლოდ ერთ ადამიანს ენდობოდა ის - თავის ძველ მეგობარ ცაო ციუს. როგორღაც, ადრეული ახალგაზრდობისას, მათ ხელში ჩაუვარდათ ტრაქტატი, რომელიც მიეწერებოდა ცნობილ მეომარ იუე ფეიუს, სადაც მოთხრობილი იყო იმაზე, რომ ორთაბრძოლის ხელოვნებაში ყველაზე მთავარი - თავისი ნების იმპულსის (ი) მთლიანობის შეგრძნებაა, ხოლო ილეთები და რაიმე ტექნიკური მოქმედებები არის მხოლოდ გამოხატულება ამ შინაგანი მდგომარეობის. სავარაუდოდ, სწორედ ამ ტრაქტატიდან ამოიღო ცი ციკემ თავისი სტილის სახელწოდება - "ფორმისა და ნების მუშტი". მეგობრები ერთად იზეპირებდნენ დიდი მეომრის ნაშრომს, მაგრამ მოგვიანებით ცაო ციუს მოუწია ჩამოცილებოდა საბრძოლო პრაქტიკას - მან საჯარო მოხელის კარიერა ამჯობინა და დასახლდა ანჰოის პროვინციაში (შეგახსენებთ, რომ ცი ციკე ცხოვრობდა მეზობელ პროვინციაში შანსი). და აი, როდესაც უკვე საკმაოდ პატივცენული ადამიანი იყო, ცაო ციუ მივიდა თავის მეგობართან ერთადერთი თხოვნით - აეხსნა მისთვის იმ სტილის საფუძვლები, რომლებიც მან შეიმუშავა. ცი ციკემ ვერ შეძლო უარი ეთქვა ძველი მეგობრისთვის, და მეტიც, გადაწყვიტა ის თავის მემკვიდრედ ექცია. 12 წელი გრძელდებოდა შესწავლა, წლიდან წლამდე პროგრესირებდა ცაო ციუ, ხოლო წარმატებები უშუში ეხმარებოდა მის კარიერას სახელმწიფო სარბიელზე. 1694 წ, ანუ 32 წლის ასაკში, მან ბრწყინვალედ ჩააბარა გამოცდები ცინშის უმაღლესი საჯარო მოხელის ხარისხზე და დაიკავა ლიდერის ადგილი კონკურსანტებს შორის.

   1704 წ. ის ხელმძღვანელობდა წესრიგის დაცვის ჯგუფს შანსის პროვინციაში, სადაც იკრიბებოდნენ ყველაზე საუკეთესო მებრძოლები, კიდევ 2 წლის შემდეგ გახდა ყველა პროვინციული ჯარების მეთაური და, ბოლოს, დაიკავა შანსის უეზდის მეთაურის თანამდებობა.

   არსებითად, სწორედ ცაო ციუმ, თავისი არაორდინარული აზროვნების წყალობით, შეძლო შეეკრიბა ერთად და მოეყვანა სისტემაში ყველა ის ილეთები და პრინციპები, რომლებიც შეიმუშავა ცი ციკემ. ამიტომაც, სწორედ ის და არა ცი ციკე ითვლება ზოგიერთ სკოლებში სინიცუანის დამფუძნებლად.

   სინიცუანი დიდხანს არ დარჩენილა ერთიან სკოლად. ის მალე განშტოვდა რამდენიმე მიმართულებით, ამასთან უმეტეს შემთხვევაში მათი შემქმნელები იყვნენ ცაო ციუს პირდაპირი მემკვიდრეები. დღეისთვის არსებობს სინიცუანის სამი ძირითადი მიმართულება, რომლებიც სათავეს საერთო წყაროდან იღებენ. მათ მიეცათ სახელწოდებები იმ პროვინციების მიხედვით, სადაც ისინი წარმოიშვნენ: შანსის, ჰებეის (ჩრიდილოეთ შტო) და ჰენანის (სამხრეთ შტო).

Dragon1   შანსის და ჰებეის მიმართულებები ძირითადად წააგავს ერთმანეთს. შანსის მიმართულებაში ყველა ილეთების შესრულება გარკვეულწილად დინამიურია, პოზიციები ვიწრო და შეკრული, ძალის გამოტყორცნა ძალიან ზუსტი. მოძრაობა მრგვალია და მიდის მცურავად რკალზე. იგულისხმება, რომ მებრძოლი აგორებს ხელიდან ხელში დიდ ბურთს. ჰებეის მიმართულებაში პოზიციები მეტად გახსნილია, ნაკლები წრიული და მეტი მჩხვლეტავი მოძრაობებია.

   სინიცუანის ჩრდილოეთ შტოს საფუძვლად გვევლინება ხუთი პირველსტიქიის კომპლექსი - უსინცუანი, ხოლო სამხრეთ შტოში ის არ არის. ჰენანის და შანსის მიმართულებებში სწავლობენ ათი ცხოველის ფორმას, ჰებეიში თორმეტს. ჰებეის მიმართულებაში ვარჯიშების საფუძველთა საფუძველი არის "სამი საწყისის" პოზიცია - სანტიში, რის დაუფლებაზეც თითქმის სამი წელი გადის, შანსის სკოლებში ის არ არის, მის მაგივრად შეისწავლება "ექვსი ურთიერთქმედების" პოზიცია და "დგომა, დიანტიანის ავსებით". არსებობს ასევე განსხვავებები მოძრაობათა დინამიკაში, კომპლექსების სტრუქტურაში, იარაღის გამოყენებაში.

სინიცუანის არსი

    სინიცუანის თეორიის არსი მდგომარეობს იმაში, რომ ჩინური ნატურფილოსოფიის ყოველ "სტიქიას" ("ელემენტი") - ლითონს, ხეს, ცეცხლს, წყალს, მიწას - შეესაბამება ხუთი საბაზო დარტყმა - "მჩეხავი", "გამანგრეველი" (პირდაპირი), "მბურღავი", "ფეთქებადი" და "გამტანი". "ხუთ სტიქიას" ("ხუთ ელემენტს"), თავის წილად გააჩნია მთელი რიგი შესაბამისობანი - შეეფარდებიან ქვეყნის მხარეებს, "ენერგეტიკულ არხებს" ადამიანის ორგანიზმში, შინაგან ორგანოებს და ა. შ. ამგვარად, მხოლოდ ერთ სწორ მოძრაობას, როგორც ოსტატები ასწავლიდნენ, "ცნობიერების ჭეშმარიტი განწყობით", შეუძლია შვას მასში კოსმიურ შესაბამისობათა მთელი ჯაჭვი.

FiveElementsDiagram

   ავიღოთ, მაგალითად, პირდაპირი დარტყმა მუშტით (ბენცუანი). ის შეესაბამება ხის "სტიქიას", ქვეყნის მხარეს - აღმოსავლეთს. ადამიანის სხეულში შეესაბამება წერტილ ციაცის, რომელიც მდებარეობს ზურგის უკანშუა მარიდიანზე, ბეჭების შემაერთებელ ხაზზე. ეს წერტილი ითვლება ერთერთად იმ სამი ძირითადი "სადგომიდან" ადამიანის სხეულში, სადაც შეიძლება ჩადგეს ცი, რაც იწვევს, მაგალითად, გულისა და ფილტვების დაავადებებს. ბენცუანი ასტიმულირებს ელენთას ცის, აუმჯობესებს მხედველობას, ხსნის მსხვილი ნაწლავისა და პერიკარდის "მერიდიანებს" ("არხებს"). ფორმა, რომელთანაც დაკავშირებულია ბენცუანი, არის ისარი. მებრძოლი წარმოისახავს, უდრეკი მშვილდიდან გამოშვებული ისარი როგორ ერჭობა ხეს, მშრალად, მკვეთრად და თითქმის შეუმჩნევლად. სწორედ ისე უნდა შესრულდეს დარტყმა ბენცუანი.

   "ხუთი სტიქია" დაკავშირებულია ერთმანეთთან ორი ტიპის ურთიერთობით - "ურთიერთშევსებით" ("ურთიერთწარმოშობით") და "ურთიერთუარყოფით" ("ურთიერთგადალახვით"), ამასთან ორივე პროცესი მიმდინარეობს ერთდროულად. "ურთიერთუარყოფის" ხაზი გამოიყენება თავდაცვის ილეთების სიმბოლიკაში, "ურთიერთწარმოშობის" ხაზი - შეტევის განვითარების და ერთი ილეთიდან მეორეში გადასვლის სიმბოლიკაში.

maria-liang-xing-yi-pao   სინიცუანის სწავლების არსი მდგომარეობს თვით სტილის სახელწოდებაში - "ფორმისა და ნების მუშტი" - მიიღწევა აბსოლუტური ერთობით განზრახვის და მოქმედების, ცნობიერების იმპულსის და მისი რეალიზაციის, ადამიანის გარეგანის და შინაგანის.

   მოძრაობები სინიცუანში გარკვეულად შეკრული და ეკონომიურია, აქ არ უნდა იყოს არცერთი ზედმეტი მოძრაობა და ხელის აქნევაც კი. შეკრულობა გამოიხატება იმაში, რომ სხეულის ყველა ნაწილი ისწრაფვის ორგანიზმის ენერგეტიკული და ფიზიკური ცენტრისკენ - დიანტიანისკენ. ამ სტილში პრაქტიკულად არ არის ფართო, ამპლიტუდური მოძრაობები. ყველა გადაადგილება ხორციელდება არა ნაბიჯით, არამედ მკვეთრი შეხტომით. ოსტატები ასწავლიდნენ, რომ მებრძოლი წინ უნდა გავარდეს ისე სწრაფად, როგორც აფეთქებული პეტარდის ნამსხვრევი. სწორედ ეს მოულოდნელი აფეთქების შეგრძნება იქმნება სინიცუანის ყველა ილეთში.

   დარტყმების უმრავლესობა ხორციელდება არა მუშტით, არამედ წინ გაშვერილი საჩვენებელი თითის მეორე სახსრით - "ფასკუნჯის თვალით", ასევე თითებით და ხელის გულით.

yiquan   ყოველი შეტევა - ეს მოკლე, მკვეთრი აფეთქებაა, მიმართული "შინაგანი ძალისხმევის გამოტყორცნაზე", ამიტომაც გარეგნულად სინიცუანი გამოიყურება როგორც ხისტი სტილი. ყველა დარტყმა ხორციელდება ახლო მანძილიდან ძირითადად ხელებით. პრაქტიკულად ყოველი შეტევა მიმართულია სახიფათო წერტილებისკენ (საზარდული, ყელი, ყური, მუცელი), ამასთან სინიცუანში შემუშავებულია ადამიანის ორგანიზმის სახიფათო წერტილებზე დარტყმებისა და დაწოლების რთული თეორია.

   ფართოდ გამოიყენება ფეხით დარტყმები მუცელში, საზარდულში და ფეხებში, მოცელვები, გამოკვრები. სასწავლო კომპლექსებში ფეხებით დარტყმები გვხვდება შედარებით იშვიათად, თუმცა ბრძოლაში გამოიყენება ორ ათეულზე მეტი მათი ნაირსახეობა. ყოველი დარტყმა ხელით სრულდება არა ადგილიდან, არამედ მოკლე შეხტომით ან სხვა გადაადგილებით (მაგალითად, გვერდით).

   ამ სტილის ტექნიკის დამუშავება მოითხოვს ორგანიზმის მერიდიანალური სისტემის და ტრადიციული ჩინური ბიოენერგეტიკის საფუძვლების კარგ ცოდნას. ამის მეშვეობით სინიცუანი ანვითარებს ადაპტაციურ, ენერგეტიკულ და გონებრივ შესაძლებლობებს ადამიანში.

ბადრი ნოზაძე

ბაგუაჩანი

baguaMartialArtsHertfordshire2   ბაგუაჩანი - ჩინური საბრძოლო სისტემა უშუს ერთერთი შინაგანი სტილი. ჩინურად თუ გადავთარგმნით ნიშნავს "რვა ტრიგრამის ხელს".

  აღსანიშნავია, რომ ბაგუაჩანი უშუს ერთერთი ულამაზესი სტილია, რაც შეიძლება შევამჩნიოთ, მაგალითად, ტრადიციული უშუ-ტაოლუს შეჯიბრებებზე. ბაგუაჩანისთვის დამახასიათებელია მუდმივი წრიული გადაადგილებები, შეტევაში ხელის გულის გამოყენება - თანაც, როგორც დარტყმისას, ასევე დაჭერისას.

  ბაგუაჩანის განმასხვავებელი ნიშანი არის ის, რომ მებრძოლის ყველა მოძრაობა დაკავშირებულია ერთმანეთთან და ინარჩუნებს რა მთლიანობას, ჰარმონიულად გადადის ერთი მეორეში. ნაბიჯი ბაგუაჩანში ძალიან განსხვავებულია - ის მოკლეა, გასრიალებული, ვითომ ადამიანი ტალახზე მიაბიჯებს. ეს სრიალი აძლევს საშუალებას მებრძოლს ეფექტურად აკონტოლოს დისტანცია ბრძოლაში და საჭიროების შემთხვევაში, სწრაფად შეუტიოს. თუ განვიხილავთ შინაგან ფორმას, ითვლება, რომ უშუს ეს სტილი გამოირჩევა სხვებს შორის იმით, რომ ის მეტწილად ეყრდნობა შინაგან ენერგიაზე (ცი) მუშაობას. ამიტომაც ბაგუაჩანს მიაკუთვნებენ უშუს ეგრეთწოდებულ შინაგან სტილებს, თუმცა შეჯიბრებებზე, მისთვის დამახასიათებელი დინამიურობის გამო, ჩვეულებრივ აერთიანებენ ერთ ჯგუფში გარეგან სტილებთან.

სტილის ისტორია

   როგორც უშუს სხვა სტილების უმრავლესობას, ბაგუაჩანის შესახებაც არ არის აბსოლუტურად დამაჯერებელი ინფორმაცია მის წარმოშობაზე - რეალური ფაქტები, ლეგენდები, სხვადასხვა ვერსიები, მათ შორის შედარებით გვიან შექმნილი, ძალიან მჭიდროდ არის ერთმანეთში გადახლართული. ერთერთი გავრცელებული ვერსიის თანახმად სტილის დამფუძნებელი არის დუნ ჰაიჩუანი, რომელიც დაიბადა მე-19 საუკუნის 20-ან წლებში.როდესაც ის გაეშურა სამოგზაუროდ საბრძოლო ხელოვნებათა საიდუმლო ცოდნების საძებნელად, ანჰოის პროვინციის ტყეებში შეხვდა დაოსელ ბერს ბი ჩენსიას, რომელიც დათანხმდა აეყვანა მოსწავლედ დუნ ჰაიჩუანი. სწავლების დასრულების შემდეგ ოსტატი გადავიდა პეკინში დიდ თავად სუს მსახურებაში, სადაც რამდენიმე ხანში გახსნა ბაგუაჩანის სკოლა.

ვარჯიშების მეთოდიკა

Bagua   ვარჯიშების მეთოდიკა შესაძლებელია არსებითად განსხვავდებოდეს ერთმანეთისგან სხვადასხვა სკოლებში, მაგრამ არის საერთო მომენტები. დამწყები მოსწავლე რამდენიმე წლის განმავლობაში ავარჯიშებს "წრეზე სიარულს", რაც აძლევს მას უნარს მუდმივად გავიდეს შეტევის პირდაპირი ხაზიდან და აკონტროლოს თავისი სიმძიმის ცენტრი. მომავალში ეს გამოადგება ორთაბრძოლაში, ბაგუაჩანის ოსტატები ხომ ცნობილი არიან თავიანთი შესაძლებლობებით შეუტიონ გვერდიდან ან ზურგიდან. შემდეგ მოსწავლე იწყებს სხვადასხვა კომპლექსების ათვისებას, პარტნიორთან ან საგნებთან მუშაობას, ბაგუაჩანში მომზადების შეუცვლელი ასპექტია დამრტყმელი ზედაპირის გამაგრება და სხეულის დარტყმის ამტანი წრთობა. დიდი მნიშვნელობა ენიჭება წყვილში მუშაობას - "ტუიშოუ წრიული ნაბიჯით", რომელიც საშუალებას აძლევს მოსწავლეს მიაღწიოს სწრაფ რეფლექტორულ მოძრაობებს, აზროვნების უწყვეტობას, ჩაიძიროს შეცვლილი ცნობიერების მდგომარეობაში. ჩვეულებრივ ვარჯიშები მოიცავს შემდეგ კომპონენტებს.

  1. მოთელვა;
  2. მედიტაცია;
  3. გაწელვები, დგომები, ფეხის აქნევები, ბრუნვები;
  4. გადაადგილების ტექნიკა (ჯერ სწორხაზოვანი ნაბიჯები, შემდეგ მხოლოდ წრიული);
  5. საბაზო ფორმები ხელისთვის (ცალკე და წყვილში);
  6. რვა სტიქიის ფორმები და მათი გამოყენება;
  7. დაჭერა-გდებითი ტექნიკა (მ. შ. წერტილოვანი ზემოქმედება), დარტყმებისა და დაცვის  ტექნიკა;
  8. თავისუფალი სპარინგი მინიმალური თავდაცვის საშუალებებით (თანდათანობით კონტაქტის "დამძიმება");
  9. ციგუნი, მათ შორის "მაგარი" ტექნიკები.


Baguachang   ბაგუაჩანი არის ძალიან გავრცელებული და პოპულარული სტილი არა მარტო ჩინეთში, არამედ მის საზღვრებს გარეთაც. პრაქტიკოსების აზრით, ეს სტილი შესანიშნავი საშუალებაა მუდმივი სტრესებისგან და ნეგატიური აზრებისგან თავდასაღწვად. არის ცნობები ბაგუაჩანის გამაჯანსაღებელ ეფექტზე, ეს ეხება საყრდენ-მამოძრავებელი აპარატის, კუჭ-ნაწლავის ტრაქტის, და გულ-სისხლძარღვთა სისტემის დაავადებებს. ამ სტილის მიმდევრები თვლიან ბაგუაჩანს ყველაზე მეტად შესაფერისად შემოქმედებითი ადამიანებისთვის, რომლებიც ფლობენ არასტანდარტულ, კრეატიულ აზროვნებას, შესაბამისს ინტელექტის მაღალ დონესთან, რადგან ვარჯიშები ამ სისტემაში მოითხოვენ ყურადღების განსაკუთრებულ კონცენტრაციას. სხვა მხრივ, ბაგუაჩანი შეიძლება ურჩიოთ ადამიანებს, რომლებიც დაინტერესებულნი არიან თავიანთი კრეატიულობის განვითარებაში.

იარაღის გამოყენება

bagua-chzhan   ბაგუაჩანისთვის დამახასიათებელია არატიპიური სახის იარაღის გამოყენება, ხოლო სტანდარტულ იარაღს აქ გააჩნია სპეციფიკური გამოყენება. ეს განპირობებულია იმით, რომ მოცემული სტილი ყოველთვის იყო ორიენტირებული ინდივიდუალურ ბრძოლაზე და არა მასიურ გამოყენებაზე ჯარის პირობებში. მაგალითად ხმლები ბაგუაჩანში გაცილებით გრძელია ჩვეულებრივზე, უშუს სხვა სტილებისთვის დამახასიათებლებზე; შუბის გარდა გამოიყენება "ორთავიანი გველის შუბი", ორივე ბოლოში გაკეთებული თავებით.

საინტერესო ფაქტები და ლეგენდები ბაგუაჩანზე

  • როგორ იყო დუნ ჰაიჩუანი შემჩნეული თავად სუს კარზე. თავადი უშუს დიდი მოყვარული იყო და მას მუდამ ჰყავდა სხვადასხვა ოსტატები. ერთხელ, როდესაც თავადმა მოიწვია მორიგი ოსტატი, რათა ეჩვენებინა თავისი ხელოვნება, შეიკრიბა მაყურებელთა დიდი მასა. იყო ძალიან სიცხე, მაგრამ მსახურს არ შეეძლო მიეღწია თავადამდე, რომ ჩაი მიეტანა. რათა ეხსნა ადამიანი, დუნ ჰაიჩუანმა აიღო პოდნოსი ჩაისთან ერთად და მიიტანა თავადამდე კედლებზე გარბენით თავებს ზემოთ. თავადს გამოცდილი თვალი ჰქონდა და მაშინვე ჰკითხა ვარჯიშობდა თუ არა ის რომელიმე საბრძოლო ხელოვნებაში. შემდგომი დამალვა უკვე შეუძლებელი იყო და დუნ ჰაიჩუანს მოუწია ყველაფრის მოყოლა.
  • ერთერთი ვერსიით ბაგუაჩანის სტილს ჯერ კიდევ ძველად იყენებდნენ დაოსელი ბერები ყაჩაღებისგან თავდასაცავად. ამასთან ერთად ისინი სრულყოფილად ფლობდნენ შინაგან (მენტალურ) პრაქტიკას, რაც საშუალებას აძლევდა მათ მანძილიდან დაემარცხებინათ მეტოქე, მიეღწიათ უხილაობისა და ლევიტაციის ეფექტისთვის. თანამედროვე ბაგუაჩანი გახდა მეტად ხელმისაწვდომი დაუფლებისთვის, მაგრამ ამასთან მისი უნიკალური შესაძლებლობების უმრავლესობა დაკარგულია.
  • ბაგუაჩანის მომხრეები ამტკიცებენ, რომ ეს სტილი ყველაზე უკეთ ერგება ცეცხლსასროლი იარაღით შეიარაღებულ მოწინააღმდეგესთან გასამკლავებლად, რადგან სწრაფი წრიული მოძრაობები საშუალებას იძლევა ცეცხლის ხაზიდან გასვლის და მოწინააღმდეგესთან მიახლოებას იმ მანძილზე, რაც საკმარისი იქნება ელვისებრი შეტევისთვის.

შემსწავლელი ვიდეომასალა:

ბაგუაჩანის ალქიმია (დაოსთა ალქიმია)

ბაგუაჩანის საფუძვლები

ბადრი ნოზაძე

საქართველოს უშუს ეროვნული ფედერაცია არის ევროპის უშუს ფედერაციის სრულუფლებიანი წევრი, მჭიდროდ თანამშრიმლობს უშუს საერთაშორისო ფედერაციასთან და აღიარებულია "სეოკ"-ის მიერ, როგორც ერთადერთი ლეგიტიმური ორგანიზაცია საქართველოს ტერიტორიაზე სპორტის ამ სახეობაში.

პოპულარული სტატიები

კუნგ ფუ

კუნგ ფუ

25 თებერვალი 2015
ჩვენი ისტორიიდან

ჩვენი ისტორიიდან...

28 თებერვალი 2014

ახალი სტატიები

გამოიწერეთ ჩვენი სიახლეები